Anne adayının yaşı, kalıtsal hastalıkları, beslenme şekli, yaşam biçimi, uyku düzeni ve pek çok durum bebeğin gelişim sürecini etkileyebiliyor. Bebeklerin bağışıklık sistemlerinin güçlü olması onları hastalıklardan koruyor ve sağlıklı bir yaşam sürebilmelerinde büyük bir yer tutuyor. Bağışıklık, tek bir etkene bağlı değil, pek çok etkenle birlikte ortaya çıkan bir sonuç olarak ifade ediliyor. Bundan dolayı bebek sağlığı için birde fazla kritere uyularak bağışıklığın desteklenmesi gerekiyor. Memorial Dicle Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü’nden Uz. Dr. Aycan Yıldız, bebeklerde bağışıklığı artırmaya yönelik öneriler paylaştı.
Anne sütü hem sizi hem bebeğinizi korur
Özellikle ilk 6 ay olmak üzere mümkünse bebeğin ilk 24 ay anne sütünü alması bağışıklık sisteminin güçlenmesine ve hastalıkları daha hafif atlatmasına yardımcı olmaktadır. Bebeğin gelişimini ve büyümesini destekleyecek tüm besin maddeleri anne sütünün içerisinde yer almaktadır. Yalnızca büyüme ilişkili olmayan bu durum bebeğin sağlığının korunması bakımından zengin içeriği ile antikorlar olarak bilinen koruyucu maddeler içermektedir. Bu mucizevi besin yalnızca bebeği değil aynı zamanda emziren annelerin de toplumda meme kanseri riskini önemli ölçüde azalttığı düşünülmektedir. Hem anne hem de bebek sağlığı açısından emzirme önem taşır.
Ek gıdaya geçiş sürecini önemseyin
Gelişim ve büyüme süresi sağlıklı ilerleyen bebeklerde genellikle ilk 6 ay sonrası anne sütüne ek olarak tadım şeklinde başlanarak ek gıdaya geçiş önerilmektedir. Toplumda var olan “kilolu bebek sağlıklı bebektir” yanlış bir algıdır. Bazen bu algı yeni ek gıdaya geçen bebeklerde kilo alımını hızlandırmak için aşırı şeker içeren besinlerin tüketilmesine yol açmaktadır. Bu durumun bebeğe faydadan çok zararı olacaktır. Burada önemli olan bebeğin ideal kiloya yakın bir ağırlıkta olmasıdır. Bebeğin ne kadar çok beslendiğinden ziyade nasıl beslendiği ile ilgilenilmelidir. Bebeğin ayına göre ve mevsim ürünlerine göre yeşil sebze, balık, kuru baklagiller, et, yumurta gibi besin değeri açısından yüksek vitamin ve mineralli besinlerin ölçülü şekilde tüketilmesi gerekmektedir. Unutulmamalıdır ki bebeklik döneminde oluşmaya başlayan bağışıklık sistemi bebeğinizin tüm yaşam boyunca sağlığını etkileyecek bir durumdur. Bundan dolayı beslenme konusunda özen gösterilmelidir.
Bebek ayına uygun uyku düzenini oturtun
Bebeklerde ilk dönemlerde orta sertlikte bir yatakta sırt üstü pozisyonda uykuya yatırılmalıdır. İlk bebeklik döneminde süt çürütme olarak bilinen sütün geri atılması veya bebeğin kusması bazı uyku pozisyonlarında ağza geriye kaçma ihtimalinden dolayı tehlikeli olabilmektedir. Bilişsel, fiziksel ve duygusal gelişimin temelini oluşturan uyku aynı zamanda bağışıklık sistemi ile de ilişkilidir. Bebekler 0-3 ayda 13-18 saat arası, 3-6 ay arası 14-16 saat ve 6-12 ay arası 10-12 saat kadar uyuyabilmektedir. Uyku aynı zamanda büyüme ve bağışıklık için önemli bir kriterdir. Bebeğin doğru saat diliminde belirtilen ölçeklerin çok altına veya üstüne çıkılmayacak şekilde uykuya yatırılması gelişimsel sürecini destekleyecektir.
Aşı takvimine mutlaka uyun
Yetişkin bireylere oranla bebeklerin bağışıklık sisteminin daha güçsüz olması ve henüz yeni yeni oluşuyor olması bazı hastalıkların bebeklerde daha ağır geçirilmesine neden olabilmektedir. Ağır seyreden hastalıklar bazı durumlarda kalıcı hasarlara neden olabileceği gibi ani kayıplara da yol açabilmektedir. Özellikle ülkemizde kabul edilen ve belli dönemlerde yapılan aşıların bebek ve çocuk sağlığı ile toplum sağlığının korunması için yapılması gerekmektedir. Aşı takvimimizde yer alan bazı özel aşıların ise doğru zaman ve uygun şartlarda yapılması tavsiye edilmektedir. Özellikle rotavirüs gibi her çocuğun 5 yaşına kadar en az bir kez geçirdiği sulu ishal, ateş ve kusma gibi şikayetler ile çoğunlukla aşısız çocuk ve bebekleri hastaneye yatışa kadar götüren bu virüs aşı ile daha hafif atlatılabilmektedir. Menejit konusunda ülkemiz orta risk grubunda yer almaktadır. Ancak bu virüs hastalığı, ölüm dahil ağır ve ciddi hasarlara yol açabilir. Bu yüzden menejit aşılarının doğru zaman ve uygun şartlarda yapılması önerilmektedir.